Esoterisch

(Mesoterisch, Exoterisch)

Nog altijd wordt in het woordenboek vermeld dat dit gaat over zaken die alleen aan ingewijden bekend zijn of alleen voor hen bestemd zijn. Vandaag de dag ligt alles op straat en kan alles door iedereen geweten worden. Gelukkig zijn er meer mensen die het begrip esoterisch gaan gebruiken in de oorspronkelijke betekenis: kennis over het wezenlijke der dingen.

Omdat esoterische kennis nu niet echt in de mode is, wordt het vaak in de betekenis gebruikt van zweverige kennis, niet speciaal voor ingewijden, eerder voor malloten. Esoterisch is één van de drie niveau’s van kennis. Er is naast esoterische ook mesoterische en exoterische kennis. Mesoterische kennis is de meest gewaardeerde en praktisch toepasbare kennis. Exoterische kennis verwijst naar de buitenkant van zaken.

Een voorbeeld:
Laten we het menselijke bestaan bekijken door een exoterische bril. Het menselijk bestaan is dan leuk of niet leuk, er is voor elk wat wils, of het menselijke bestaan is juist hard en onrechtvaardig. Je zou kunnen stellen dat exoterische kennis vooral de persoonlijke ervaring is met weinig verwerking daarvan. Exoterische kennis is vol met dooddoeners die een makkelijk verbaal vangnet zijn voor de mysteries van het bestaan.

Mesoterische kennis is dan vooral de kennis die we vandaag de dag waarderen. De kennis over het menselijke bestaan is enorm uitgebreid. Er is sociologische kennis over het menselijk bestaan, er is biologische kennis, psychologische kennis, antropologische kennis, er is geschiedenis en nog meer. We zijn sinds de Verlichting druk bezig geweest met vragen over het menselijk bestaan. Mesoterische kennis lijkt te groeien; boeken, specialismen, databanken groeien exponentieel. We kennen de verschijnselen van het menselijk bestaan uit ten treure, maar de bedoeling ontgaat ons, of die kan mesoterische kennis ons gewoonweg niet verschaffen.  Met de grondslagen over de wetenschappelijke benadering van kennis van Descartes in de 17e eeuw is de vraag over de bedoeling van het menselijk bestaan buiten het kennisveld geplaatst. Het is namelijk niet verifieerbaar. We komen dan terecht in theologie, die zich moet beroepen op transcendente leerstellingen, die niet met wetenschappelijke methoden veranderd of verworpen kunnen worden.

Esoterische kennis houdt zich met name bezig met de bedoeling, of omvat in ieder geval het standpunt dat er een bedoeling is. Deze site presenteert esoterische kennis met als uitgangspunt de aanwezigheid van een bedoeling. Dat is niet per definitie zweverig of onlogisch, integendeel, de samenstellers hopen dat dit  een goede poging is om op basis van mesoterische kennis en methoden met analyse en logica de bedoeling aan te wijzen.

Uit het grieks: esotero: innerlijk; exotero: buitenzijde.

© J.H. van Splunter 2009. Overnemen is toegestaan; bronvermelding wordt op prijs gesteld.